بیاد امام زمان مظلوم و غریبم اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج
🔸امیدی که ناامید نمی‌شود؛ خاکریزی که دیده نشد
🔹از نخستین قاعده‌هایی که در اصول فرماندهی جنگ آموزش داده می‌شود، تعیین جبهه و مشخص‌کردن خط مقدم است؛ زیرا تا زمانی که مرز میان خودی و غیرخودی روشن نباشد، هم امکان واردشدن تلفات به نیروهای خودی افزایش می‌یابد و هم فرماندهی نمی‌تواند ظرفیت واقعی میدان را تشخیص دهد.
🔹در جنگ تحمیلی، یکی از ابتکارات رزمندگان برای حل همین مسئله، ایجاد خاکریز بود؛ خاکریزی که در میدان نبرد، مرز میان نیروهای خودی و دشمن را مشخص می‌کرد.
🔹اما در فتنه ۱۴۰۱، یکی از خطاهای محاسباتی مهم، به‌درستی تشخیص‌ندادن همین خط مقدم بود. در نتیجه، بخشی از شبکه کنشگران داخلی که در شکل‌دهی و گسترش فضای اعتراضی نقش داشتند، با تأخیر یا به‌صورت ناقص شناسایی شدند.
🔹در این میان، جریان سلبریتی‌ها در سینما، موسیقی و ورزش از مهم‌ترین ظرفیت‌های اثرگذار بر افکار عمومی بود. بخشی از این جریان پیش‌تر، در انتخابات ۱۳۹۲، تجربه موفقی از بسیج اجتماعی و اثرگذاری بر افکار عمومی پیدا کرده بود؛ تجربه‌ای که به آنان نشان داده بود سرمایه اجتماعی و شهرت میتواند در بزنگاه‌های سیاسی به یک قدرت بسیج‌کننده تبدیل شود.
🔹از این منظر، آنچه در ۱۴۰۱ رخ داد را نمی‌توان صرفاً به اعتراضات خیابانی تقلیل داد؛ یک شبکه رسانه‌ای ـ اجتماعی نیز در کنار میدان خیابان فعال بود و سلبریتی‌ها بخشی از ظرفیت این شبکه را تشکیل می‌دادند.
🔹اما مسئله مهم‌تر، امروز است.
بخشی از جریان لیبرال درون ساختار سیاسی، بنا بر این تحلیل، با کاهش فرصت‌های خود برای بازسازی ارتباط با غرب مواجه شده است؛ از سرنوشت برجام تا تغییر مناسبات و تفاهمات پیشین با غرب. در چنین شرایطی، تلاش برای بازسازی سرمایه اجتماعی و شبکه واسط با جامعه میتواند اهمیت دوباره پیدا کند.
🔹از همین زاویه، بازگشت برخی چهره‌های مشهور خارج‌نشین به ایران یا فعال‌شدن مجدد برخی سلبریتی‌ها را می‌توان در چارچوب یک پرسش بزرگ‌تر بررسی کرد:
آیا قرار است همان ظرفیت اجتماعی که در سال ۱۴۰۱ در میدان عمل فعال شد، دوباره بازسازی و به خدمت گرفته شود؟
اگر پاسخ این پرسش مثبت باشد، خطای اصلی دیگر نباید تکرار شود: خط مقدم را نباید فقط در خیابان جست‌وجو کرد.
خط مقدم میتواند در رسانه، هنر، ورزش، شبکه‌های اجتماعی و تولید مرجعیت اجتماعی شکل بگیرد؛ جایی که بدون شلیک حتی یک گلوله، می‌توان بر ادراک، امید، خشم و رفتار جمعی اثر گذاشت.
🔹بنابراین مسئله فقط شناسایی افراد نیست؛ شناخت شبکه، نقش‌ها، پیوندها و کارکرد هر بازیگر در میدان اجتماعی است.
در جنگ، خاکریز برای تشخیص جبهه ساخته می‌شود؛ در جنگ شناختی نیز باید بتوان خاکریزهای ادراکی و اجتماعی را دید.
📲 منصور کاظمی | منصورون (https://eitaa.com/mansouroon)
خون خواهی رهبر شهید
